“Öldürülen Gazeteciler Günü”nde Basın Şehitleri Anılıyor Ama Sayıları Hala Bilinmiyor

Tevfik Nevzat’ın 19 Mart 1905 tarihinde katledilmesinden bu yana aralarında Uğur Mumcu, Abdi İpekçi, Çetin Emeç, Ahmet Taner Kışlalı, Hrant Dink, Metin Göktepe’nin de olduğu en az 90 gazeteci öldürüldü.

Aslında 6 Nisan 1909’da öldürülen Hasan Fehmi’nin Türkiye Gazeteciler Cemiyeti tarafından ilk basın şehidi kabul edilmesine rağmen, bundan dört sene önce 19 Mart 1905 tarihinde serbest gazeteci olarak çalışan Tevfik Nevzat Adana’da katledilmişti ancak Hasan Fehmi’nin katledildiği tarih olan 6 Nisan tarihi ‘Öldürülen Gazeteciler Günü’ olarak anılmakta.

TGC Hasan Fehmi’yi 6 Nisan’da Çemberlitaş’taki Sultan 2. Mahmut Türbesi içinde bulunan mezarı başında saat 14.00’de anacak. 7 Nisan’da ise TGC Basın Müzesi’nde Öldürülen Gazeteciler konulu bir panel düzenlenecek.

Serbesti Gazetesi’ndeki yazılarında İtihat ve Terakki yönetimini sert bir dille eleştiren Hasan Fehmi 6 Nisan 1909 günü öldürüldü. Bir basın şehidi olarak tarihe geçen Hasan Fehmi’nin öldürüldüğü 6 Nisan Günü Öldürülen Gazeteciler Günü olarak kabul ediliyor. Bugüne kadar aralarında Uğur Mumcu, Abdi İpekçi, Çetin Emeç, Ahmet Taner Kışlalı, Hırant Dink, Metin Göktepe’nin de olduğu 64 gazeteci öldürüldü. TGC Basın Müzesi’nde tüm ölen gazetecilerin fotoğraflarının yer aldığı bir de galeri bulunuyor.

TGC Öldürülen Gazetecileri 7 Nisan’da Düzenlediği Panelde Anacak

Türkiye Gazeteciler Cemiyeti 7 Nisan’da düzenleyeceği toplantıyla öldürülen gazetecileri anacak. 7 Nisan Salı günü saat 14.30’da TGC Basın Müzesi’nde düzenlenecek Öldürülen Gazeteciler konulu toplantının moderatörlüğünü TGC Başkanı Turgay Olcayto yapacak. Toplantıya Orhan Erinç (Cumhuriyet Gazetesi Vakfı Başkanı) , avukat Bahri Belen, TGC Hukuk Danışmanı Gökhan Küçük, Toplumsal Bellek Platformu adına Canan Kaftancıoğlu konuşmacı olarak katılacak.

Öldürülen Hep Gazeteci Ama Sayı Hala Belirsiz

1997 yılından bu yana 6 Nisan günü “Öldürülen Gazeteciler Günü” olarak anılsa da gerek gazetecilik meslek örgütleri, gerekse basın organları arasında 1905 yılından bu yana kaç gazetecinin öldürüldüğü noktasında bir mutabakat bulunmuyor. Bu farklılığın en önemli sebepleri arasında ise 1915 yılında katledilen Ermeni gazetecilerin yanısıra özellikle 1990’lı yıllarda ‘kaybedilen’ veya ‘faili meçhul’ cinayetlere kurban giden Kürt ve Türk gazetecilerin gerek tespiti, gerekse listelere alınması konusundaki belirsizlikler bulunuyor.

1905’ten Günümüze Tespit Edilebilen ‘Öldürülen Gazeteciler’in Listesi:

ADI SOYADI                                                    YAYIN ORGANI                         YERİ                                  TARİH

01-Tevfik Nevzat                                          Hikmet                                       Adana                            19 Mart 1905

02-Hasan Fehmi Bey                                  Serbesti                                      İstanbul                         6 Nisan 1909

03-Ahmet Samim                                        Sada-ı Millet                             İstanbul                         9 Haziran 1910

04-Zeki Bey                                                   Serbesti-Şehrah                       İstanbul                         10 Temmuz 1911

05-Şair Hüseyin Kami                                 Alemdar-Konya                       Konya                            26 Mart 1905

06-Silahçı Tahsin                                         Silah-Bomba                             İstanbul                        27 Temmuz 1914

07-Rupen Zartanyan                                    Yazar                                          İstanbul                        24 Nisan 1915

08-Siamanto                                                  Yazar                                          İstanbul                        24 Nisan 1915

09-Yervant Sırmakeşliyan (Erukhan)    Yazar                                          İstanbul                        24 Nisan 1915

10-Armen Darian                                          Yazar                                          İstanbul                        24 Nisan 1915

11-Levon Laents                                            Yazar                                           İstanbul                       24 Nisan 1915

12-Tılgdadints                                               Yazar                                           İstanbul                       24 Nisan 1915

13-Krikor Zohrab                                          Gazeteci-Yazar                         Urfa                              15 Temmuz 1915

14-Taniel Varujan                                         Yazar-Şair                                 Çankırı                         13 Ağustos 1915

15-Rupen Sevag                                             Şair                                             Çankırı                        Ağustos 1915

16-Hasan Tahsin (Osman Nevres)         Hukuk-u Beşer                         İzmir                            15 Mayıs 1919

17-Ali Kemal                                                   Peyami Sabah                           İzmit                            6 Kasım 1922

18-Ali Şükrü Bey                                           Tan                                               Ankara                        2 Nisan 1923

19-Hüseyin Hilmi Bey (Sosyalist Hilmi) İştirak – Medeniyet             İstanbul                      6 Nisan 1905

20-Hikmet Şevki Bey                                   Hakimilyet-i Milliye               Ankara                        28 Nisan 1930

21-Sabahattin Ali                                          Marko Paşa                              Kırklareli                    16 Haziran 1948

22-Adem Yavuz                                             ANKA Ajansı                             Kıbrıs                            26 Ağustos 1974

23-Ali İhsan Özgür                                       Politika                                     İstanbul                       22 Kasım 1978

24-Cengiz Polatkan                                    Hafta Sonu                              Ankara                         1 Aralık 1978

25-Abdi İpekçi                                               Milliyet                                    İstanbul                        1 Şubat 1979

26-İlhan Darendelioğlu                             Ortadoğu                                 İstanbul                        19 Kasım 1979

27-İsmail Gerçeksöz                                   Ortadoğu                                 İstanbul                        4 Nisan 1980

28-Ümit Kaftancıoğlu                                TRT                                              İstanbul                        11 Nisan 1980

29-Muzaffer Feyzioğlu                              Hizmet                                    Trabzon                        15 Nisan 1980

30-Recai Ünal                                                Demokrat                               İstanbul                        22 Temmuz 1980

31-Mevlüt Işık                                                Türkiye                                   Ankara                           1 Haziran 1988

32-Seracettin Müftüoğlu                         Hürriyet (Nusaybin)            Nusaybin                      28 Haziran 1989

33-Sami Başaran                                           Gazete                                     İstanbul                        7 Kasım 1989

34-Kamil Başaran                                         Gazete                                     İstanbul                        28 Şubat 1990

35-Çetin Emeç                                               Hürriyet                                   İstanbul                        7 Mart 1990

36-Turan Dursun                                          Yüzyıl 2000 dergi                İstanbul                        4 Eylül 1990

37-Gündüz Etili                                             Yeni Günaydın                        İstanbul                        18 Eylül 1991

38-Halit Güngen                                           2000’e Doğru                       Diyarbakır                   18 Şubat 1992

39-Cengiz Altun                                            Yeni Ülke                               Batman                        24 Şubat 1992

40-İzzet Kezer                                               Sabah                                      Cizre                             23 Mart 1992

41-Bülent Ülkü                                              Körfeze Bakış                        Bursa                            31 Mart 1992

42-Mecit Akgün                                            Yeni Ülke                              Nusaybin                       2 Haziran 1992

43-Hafız Akdemir                                        Özgür Gündem                    Diyarbakır                     8 Haziran 1992

44-Çetin Abayay                                           Özgür Halk                           Batman                          29 Temmuz 1992

45-Yahya Orhan                                           Özgür Gündem                    Gercüş                            31 Temmuz 1992

46-Hüseyin Deniz                                        Özgür Gündem                    Ceylanpınar                  9 Ağustos 1992

47-Musa Anter                                              Özgür Gündem                   Diyarbakır                      20 Eylül 1992

48-M. Sait Erten                                           Azadi-Denk                         Diyarbakır                      3 Kasım 1992

49-Yaşar Aktay                                             Türkiye                                 Hani                                 9 Kasım 1992

50-Hatip Kapçak                                          Hürriyet                                Mazıdağı                         18 Kasım 1992

51-Namık Tarancı                                         Gerçek                                  Diyarbakır                      20 Kasım 1992

52-Uğur Mumcu                                           Cumhuriyet                         Ankara                             24 Ocak 1993

53-Kemal Kılıç                                               Ö.Gündem-Y.Ülke            Urfa                                  18 Şubat 1993

54-M. İhsan Karakuş                                  Silvan Gazetesi                 Silvan                              13 Mart 1993

55-Ercan Gürel                                              HHA-Bergama                 Bergama                         20 Mayıs 1993

56-Ömer Taşar                                             Milli Gazete                      Saraybosna                    26 Haziran 1993

57-İhsan Uygur (Kayıp)                               Sabah                                 İstanbul                          6 Temmuz 1993

58-Rıza Güneşer                                            Halkın Gücü                     İstanbul                          14 Temmuz 1993

59-Ferhat Tepe                                              Özgür Gündem                 Bitlis                               3 Ağustos 1993

60-Muzaffer Akkuş                                     Sabah-MİLHA Ajansı     Bingöl                             20 Eylül 1993

61-Ruhi Can Tul                                            Türkish Daily News         Kırıkkale                        14 Ocak 1994

62-Nazım Babaoğlu (Kayıp)                     Özgür Gündem                 Siverek                           12 Mart 1994

63-Kamil Koşapınar                                      Zaman                               Erzurum                        19 Mart 1994

64-Erol Akgün                                               Devrimci Çözüm              Gebze                             8 Eylül 1994

65-Bahri Işık                                                  Çağdaş Marmara              İstanbul                         17 Eylül 1994

66-Ersin Yıldız                                               Özgür Ülke                        İstanbul                          3 Aralık 1994

67-Onat Kutlar                                               Cumhuriyet                       İstanbul                         11 Ocak 1995

68-Bekir Kutmangil                                    Yeni Günaydın                  İstanbul                         23 Mayıs 1995

69-Nail Aydın                                                 Son Haber                          Giresun                         28 Temmuz 1995

70-Sayfettin Tepe                                        Yeni Politika                      Bitlis                              29 Ağustos 1995

71-Metin Göktepe                                          Evrensel                             İstanbul                         8 Ocak 1996

72-Kutlu Adalı                                              Yeni Düzen gazetesi        Kıbrıs                             8 Temmuz 1996

73-Yemliha Kaya                                          Halkın Gücü gazetesi      İstanbul                         27 Temmuz 1996

74-Selahattin Turgay Daloğlu                 Serbest gazeteci              İstanbul                         9 Eylül 1996

75-Reşat Aydın                                               Anadolu Ajansı, TRT                                                20 Haziran 1997

76-Ayşe Sağlam                                             Serbest gazeteci             Derince                          3 Eylül 1997

77-Abdullah Doğan                                       Candan FM                        Konya                             13 Temmuz 1997

78-Ünal Mesuloğlu                                       TRT                                      Manisa                           8 Kasım 1997

79-Yemliha Kaya                                           Halkın Gücü                       İstanbul                         27 Temmuz 1996

80-Mehmet Topaloğlu                               Kurtuluş                              Adana                            28 Ocak 1998

81-Ahmet Taner Kışlalı                              Cumhuriyet                        Ankara                           21 Ekim 1999

82-Önder Babat                                            Devrimci Hareket Dergi  İstanbul                        3 Mart 2004

83-Yaşar Parlak                                            Silvan Mücadele Gazete   Silvan                          18 Ağustos 2004

84-Hrant Dink                                                Agos                                     İstanbul                         19 Ocak 2007

85-Engin Çeber                                              Yürüyüş dergisi                İstanbul                         9 Ekim 2008

86-Cihan Hayırsevener                               Güney Marmara               Bandırma                      18 Aralık 2009

87-Metin Alataş                                            Azadiya Welat Gazetesi   Adana                            4 Nisan 2010

88-Cevdet Kılıçlar                                         İHH Basın Editörü            Uluslararası sular       31 Mayıs 2010

89-Yılmaz Koçyılmaz                                   DHA                                        Ankara                          10 Şubat 2015

90-Nuh Köklü              (Bianet, Hürriyet, Radikal, Sabah,NTV)       İstanbul                        17 Şubat 2015

Kaynak: Çağdaş Gazeteciler Derneği, Türkiye Gazeteciler Cemiyeti, Tutuklu Gazetecilerle Dayanışma Platformu

– VU/ İnadına Haber / 06 Nisan 2015 Pazartesi –

Gazeteciler_01

Print Friendly, PDF & Email
2017-04-27T03:16:08+00:00 6 Nisan 2015|